قیر VG چیست و چه تفاوتی با قیر نفوذی دارد؟
انتخاب قیر در راهسازی این روزها فقط یک تصمیم فنی ساده نیست. تاثیرش روی عمر مفید جاده، کیفیت آسفالت و حتی هزینههای نگهداری خیلی بیشتر از چیزی است که شاید فکر کنیم. برای مدتها قیرهای نفوذی مثل قیر 60/70 گزینه اول مهندسان بودند. ولی حالا با شلوغتر شدن جادهها، تغییرات آب و هوایی و حساسیت بالاتر روی کیفیت، قیر VG وارد میدان شده و معادله را عوض کرده است.
خب، اصلاً قیر VG چیست؟ چرا سر و کلهاش پیدا شد و چه فرقی با قیر نفوذی دارد؟ بیایید با هم دقیقتر نگاه کنیم.
برای خرید قیر با کارشناسان ما در ارتباط باشید .
قیر VG چیست ؟
برای اینکه بفهمیم قیر VG چیست، باید اول سراغ مفهوم ویسکوزیته برویم. ویسکوزیته همان گرانروی است؛ یعنی میزان مقاومت یک مایع در برابر جاری شدن. توی قیر VG، همین ویژگی یعنی ویسکوزیته، اساس طبقهبندی است.
قیر VG یا Viscosity Grade Bitumen را براساس گرانرویاش در دمای ۶۰ و ۱۳۵ درجه سانتیگراد دستهبندی میکنند. این کار باعث میشود بتوانیم رفتار قیر را در گرمای تابستان یا زیر بار ترافیک سنگین، بهتر و دقیقتر حدس بزنیم. پس اولین تفاوتش با قیر نفوذی همین است: طبقهبندی بر پایه رفتار واقعی.
چرا سیستم VG آمد؟
قیر نفوذی فقط یک دمای ثابت (۲۵ درجه) را در نظر میگیرد. ولی واقعیت این است که آسفالت در تابستان گاهی داغتر از ۶۰ درجه میشود. ترافیک سنگین هم فشار زیادی وارد میکند. حتی اختلاف دمای روز و شب روی رفتار قیر تاثیر دارد. همین مشکلات باعث شد مهندسان دنبال راه بهتری برای انتخاب قیر باشند و سراغ قیر VG بروند.
قیر نفوذی چیست؟
قیر نفوذی یا Penetration Grade Bitumen را با توجه به اینکه یک سوزن استاندارد در دمای ۲۵ درجه چقدر درون آن نفوذ میکند، دستهبندی میکنند. اعدادی مثل 60/70 یا 80/100 نشاندهنده سختی یا نرمی نسبی قیر هستند. این روش ساده است، اما فقط یک دما را میسنجد و جوابگوی شرایط واقعی جادهها نیست.
تفاوت فنی قیر VG و قیر نفوذی
تفاوت اصلی این دو نوع قیر در نحوه کنترل عملکردشان است. قیر VG طوری طراحی شده که:
در گرمای زیاد، زیادی نرم نشود
در سرما، شکننده و ترکپذیر نباشد
اما قیر نفوذی ممکن است
در یک نقطه کار کند، در نقطه دیگر مشکلساز شود. همین موضوع یک جواب روشن به فرق این دو نوع قیر میدهد.
عملکرد در دمای بالا
یکی از مشکلات جاده در مناطق گرم یا پرتردد، شیار افتادن سطح آسفالت است. با کنترل دقیق ویسکوزیته، قیر VG مقاومت بیشتری در برابر تغییر شکل دارد و پایداری بهتری در گرما نشان میدهد. قیرهای نفوذی بعضی وقتها در دمای بالا بیش از حد نرم میشوند و مشکل ایجاد میکنند.
تحمل ترافیک سنگین
در جادههایی با ترافیک بالا، قیر باید فشار مداوم را تاب بیاورد. گریدهای بالاتر قیر VG مثل قیر VG30 و قیر VG40 مخصوص همین شرایط هستند. برای همین، پروژههای بزرگراهی بیشتر سراغ VG میروند.
یکنواختی کیفیت
یکی از خوبیهای خرید قیر VG یکنواختی کیفیت است. چون معیار اصلیش ویسکوزیته است، نوسانات کیفیتش کمتر میشود. کنترل تولیدش هم سادهتر است و نتایج آزمایشگاهی، قابل اعتمادتر. ولی در قیر نفوذی، حتی اگر دو نمونه نفوذ یکسان داشته باشند، ممکن است رفتار متفاوتی در گرما نشان بدهند.
قیر VG چیست و چه تفاوتی با قیر نفوذی دارد؟
کاربرد قیر VG در راهسازی
امروزه قیر VG را در پروژههای بزرگراهی، جادههای ترانزیتی، فرودگاهها، مناطق با تغییرات دمای زیاد و مسیرهای پرتردد شهری زیاد میبینیم. دانستن فرق قیر VG قیر نفوذی ، واقعا در تصمیمات فنی این پروژهها نقش مهمی دارد.
آیا قیر VG جای قیر نفوذی را گرفته؟
در خیلی از کشورها، استانداردهای جدید قیر VG را توصیه یا حتی اجباری کردهاند. البته هنوز هم در پروژههای کوچکتر یا جادههای کمترافیک، قیر نفوذی استفاده میشود. ولی روند کلی بازار نشان میدهد آینده با قیرهای عملکردمحور مثل VG است.
چطور بین این دو قیر انتخاب کنیم؟
برای انتخاب درست باید به آبوهوا، حجم و نوع ترافیک، انتظارات از عمر روسازی و استانداردهای کارفرما دقت کرد. در خیلی از موارد، جواب بررسیها یک چیز است: قیر VG انتخاب بهتری است.
در یک جمله، قیر VG نسل جدید قیرهای راهسازی است که با تمرکز روی ویسکوزیته و رفتار واقعی در دماهای مختلف، پایداری و دوام بیشتری نسبت به قیر نفوذی دارد. همین باعث افزایش عمر آسفالت و کاهش هزینههای نگهداری میشود. حالا دیگر بیشتر پروژههای راهسازی سراغ قیر VG میروند و کمکم جای قیرهای نفوذی قدیمی را میگیرد.