قیر امولسیون یکی از پرکاربردترین انواع قیر در راهسازی، آسفالتکاری و عایقکاری است. فرقش با قیرهای معمولی مثل قیر نفوذی یا اکسید شده این است که این یکی با آب و مواد امولسیونکننده ساخته میشود.
ترکیب آب با قیر، کلی ویژگی جدید به آن میدهد و باعث شده خیلی جاها، مخصوصاً پروژههایی که به مقاومت در برابر آب و انعطافپذیری نیاز دارند، سراغش بروند. توی این نوشته میخواهیم سراغ ویژگیها، مزیتها و کاربردهای قیر امولسیون برویم.
قیر امولسیون اصلاً چی هست؟
خیلی ساده، این نوع قیر از سه چیز درست میشود: قیر، آب، و یککم مواد امولسیونکننده. توی این فرآیند، مواد شیمیایی باعث میشوند قیر توی آب پخش شود و یک امولسیون درست شود. امولسیونها دو مدل دارند: آنیونی و کاتیونی. اینکه کدام را انتخاب کنند بستگی به نیاز پروژه و شرایط فنی دارد.
معمولاً وقتی لازم باشد قیر را در دمای پایینتر یا به صورت محلول در آب استفاده کنند، سراغ قیر امولسیون میروند. استفاده از آن خیلی راحت است، سطح کار را خوب میپوشاند و بعد از اینکه آبش بخار شد، یک لایه محکم و چسبنده باقی میگذارد.
انواع قیر امولسیون
۱. امولسیون قیر آنیونی
این نوع بار منفی دارد و بیشتر برای سطوح سنگی و آسفالت استفاده میشود. بخاطر چسبندگی بالایش، برای راهسازی و روکش آسفالت حسابی جواب میدهد.
۲. امولسیون قیر کاتیونی
در این نوع، قیر بار مثبت دارد و برای پروژههایی که با رطوبت و مواد شیمیایی سروکار دارند مناسب است. مثلاً توی ایزوگام یا پوششهای ضدآب خیلی استفاده میشود.
ویژگیهای قیر امولسیون
۱. قابل استفاده در دماهای پایین
چون داخلش آب دارد، لازم نیست آن را مثل قیر معمولی تا دمای خیلی بالا گرم کنید. این باعث شده توی مناطق سردسیر یا پروژههایی که باید در سرما کار کنند، خیلی کاربرد داشته باشد.
۲. پایداری و انعطافپذیری بالا
بعد از استفاده، آبش زود بخار میشود و یک لایه محکم و چسبنده درست میکند که انعطافپذیری خوبی هم دارد. در مقابل تغییر دما و فشار ترافیک، دوامش بالاست.
۳. مقاومت در برابر شیارشدگی
یکی از دردسرهای آسفالت، شیار افتادن زیر فشار است. این نوع قیر جلوی این قضیه را میگیرد و سطح را سالم نگه میدارد.
۴. دوستدار محیط زیست
چون برای استفاده لازم نیست آن را تا دمای خیلی بالا برسانید و آب هم توی ترکیبش هست، مصرف انرژی و آلودگیاش کمتر است. از نظر ایمنی هم کار کردن با آن راحتتر است.
مزایای استفاده از قیر امولسیون
۱. کاهش هزینه
یکی از بهترین مزیتهای این نوع قیر این است که هزینهها را پایین میآورد. به خاطر مصرف انرژی کمتر و امکان کار در دمای پایین، پروژهها اقتصادیتر تمام میشوند.
۲. سرعت اجرا
چون به راحتی حل میشود و در دمای پایین قابل استفاده است، کار آسفالتکاری با آن سریعتر پیش میرود. مخصوصاً وقتی زمان پروژه محدود باشد، خیلی به کار میآید.
۳. کاربرد در شرایط مرطوب
در پروژههای راهسازی، قیر معمولی با رطوبت مشکل دارد. ولی قیر امولسیون به خاطر اینکه خودش حاوی آب است، در محیطهای مرطوب هم خوب جواب میدهد.
۴. حمل و نقل و ذخیرهسازی راحت
مایع بودنش باعث شده جابجایی و انبار کردنش راحت باشد و این خودش هزینههای پروژه را کمتر میکند.
کاربردهای قیر امولسیون
۱. آسفالتکاری
بیشترین استفاده این نوع قیر همینجاست. توی پروژههای راهسازی، تجدید آسفالت یا حتی وقتی هوا مرطوب است و دما پایین، باز هم میشود ازش استفاده کرد.
۲. پوششهای عایق
در صنعت عایقکاری، مخصوصاً برای ایزوگام و پوششهای ضدآب ساختمان و سقف و جاده، به خاطر چسبندگی و مقاومتش در برابر رطوبت، خیلی طرفدار دارد.
۳. تثبیت خاک و پروژههای مرطوبسازی
به خاطر قدرت چسبندگیاش و پایداری در رطوبت، برای تثبیت خاک مسیرها یا پروژههای راهسازی، گزینه خیلی خوبی است، مخصوصاً در مناطق مرطوب.
۴. کفسازی و پر کردن درزها
برای صاف کردن سطح یا پر کردن درزهای آسفالت هم از قیر امولسیون استفاده میکنند. جلوی نفوذ آب به داخل را میگیرد و سطح را یکنواخت میکند.
محدودیتهای قیر امولسیون
۱. مقاومت کمتر در گرمای زیاد
یکی از ضعفهایش این است که در دمای خیلی بالا، آبش زودتر بخار میشود و ممکن است کیفیت لایه قیری کم شود.
۲. نیاز به مواد امولسیونکننده
برای ساختش باید مواد امولسیونکننده به کار برد که گاهی هزینه اضافه روی دست پروژه میگذارد.
خلاصه
قیر امولسیون یک ماده کاربردی و چندکاره است که به خاطر ویژگیهایش جای خودش را در راهسازی، عایقکاری و پروژههای عمرانی باز کرده. استفاده راحت، هزینه کمتر و کارایی بالا در شرایط مختلف، آن را به انتخاب اول خیلی از مهندسان و پیمانکاران تبدیل کرده است.