مشخصات فنی و استاندارد قیر نفوذی
راهنمای عملی برای انتخاب قیر مناسب پروژههای عمرانی
قیر یکی از اصلیترین مصالح در راهسازی و پروژههای عمرانی است. کیفیت، دوام، و عملکرد آسفالت تا حد زیادی به همین ماده بستگی دارد. بین انواع مختلف قیر، قیر نفوذی (Penetration Grade Bitumen) بهخاطر ویژگیهای فیزیکی و عملکرد خوبش، بیشتر از همه در ایران و خیلی از کشورهای دیگر استفاده میشود. اگر در حوزه عمران کار میکنید، باید مشخصات فنی و استاندارد قیر نفوذی را خوب بشناسید.

اینجا قرار نیست فقط تئوری بخوانید. میخواهیم خیلی شفاف و کاربردی درباره مشخصات فنی قیر نفوذی، استانداردهایش، روشهای آزمون، کاربردها و نکات مهم انتخاب آن صحبت کنیم.
برای خرید قیر با کارشناسان ما در ارتباط باشید .
قیر نفوذی چیست؟
قیر نفوذی یک نوع قیر نفتی است که با توجه به درجه نفوذش دستهبندی میشود. درجه نفوذ، عمقی است که یک سوزن استاندارد تحت شرایط خاص (دما، زمان، وزن مشخص) در قیر فرو میرود. این عدد نشان میدهد قیر چقدر سفت یا نرم است.
پس شناخت دقیق این مشخصات اهمیت زیادی دارد، چون باید قیری انتخاب کنید که با شرایط آبوهوایی و نوع پروژهتان همخوانی داشته باشد.
طبقهبندی قیر نفوذی
در بازار، قیر نفوذی را با یک بازه عددی میشناسند، مثلاً:
قیر نفوذی 40/50
قیر نفوذی 60/70
قیر نفوذی 85/100
قیر نفوذی 100/120
هر چه عدد نفوذ کمتر باشد، قیر سفتتر است و هر چه بیشتر باشد، قیر نرمتر است. این ویژگی مستقیماً روی کارایی قیر در دماهای مختلف تاثیر میگذارد و باید به آن دقت کنید.
چرا باید مشخصات فنی و استاندارد قیر نفوذی را جدی گرفت؟
استفاده از قیر نامناسب، سر و کارتان را با مشکلاتی مثل ترکخوردگی، شیارشدگی، عمر کوتاه آسفالت و هزینههای بالای تعمیر باز میکند. پس قبل از خرید و استفاده، باید بهدقت مشخصات فنی و استاندارد قیر نفوذی را بررسی کنید.
بررسی این استانداردها چه فایدهای دارد؟
– عمر مفید روسازی را زیاد میکند
– هزینههای تعمیر و نگهداری را پایین میآورد
– عملکرد آسفالت را در دماهای مختلف بهتر میکند
– مطمئن میشوید قیر یکدست و باکیفیت است
مهمترین مشخصات فنی قیر نفوذی
حالا برویم سراغ مهمترین پارامترها:
۱. درجه نفوذ (Penetration)
این شاخص، اصل ماجراست. معمولاً در دمای ۲۵ درجه سانتیگراد اندازه میگیرند. درجه نفوذ باید نه خیلی زیاد و نه خیلی کم باشد تا قیر، تعادل خوبی بین نرمی و سفتی داشته باشد.
۲. نقطه نرمی (Softening Point)
نقطه نرمی همان دمایی است که قیر شروع به نرم شدن میکند. این عدد، برای بررسی عملکرد قیر در هوای گرم خیلی مهم است.
۳. شکلپذیری (Ductility)
شکلپذیری یعنی قیر چقدر میتواند کش بیاید بدون اینکه پاره شود. قیری که شکلپذیری بالایی دارد، جلوی ترکخوردگی را بهتر میگیرد.
۴. ویسکوزیته
ویسکوزیته مقاومت قیر در برابر جاریشدن را نشان میدهد و روی پخش و مخلوطشدنش با مصالح تاثیر مستقیم میگذارد.
۵. افت وزنی (Loss on Heating)
این پارامتر مشخص میکند قیر در دمای بالا چقدر مواد فرارش را از دست میدهد. افت وزنی پایین یعنی قیر حرارتی پایدارتر است.
۶. حلالیت
قیر باید حلالیت بالایی داشته باشد تا مطمئن باشیم خالص است.
استانداردهای مهم قیر نفوذی
در بررسی مشخصات فنی خرید قیر نفوذی ، باید استانداردهای مرجع را بشناسید:
– ASTM D946 (آمریکا)
– EN 12591 (اروپا)
– ISIRI (ایران)
این استانداردها محدوده مجاز هر پارامتر را مشخص میکنند و اساس کار آزمایشگاهها و مهندسان در پروژههای عمرانی هستند.
روشهای آزمون قیر نفوذی
برای مطمئن شدن از کیفیت قیر، این آزمایشها را انجام میدهند:
– آزمون نفوذپذیری
– آزمون نقطه نرمی (Ring & Ball)
– آزمون شکلپذیری
– آزمون ویسکوزیته
– آزمون افت وزنی
نتایج این آزمایشها معمولاً در قالب یک آنالیز فنی به شما ارائه میشود.
کاربردهای قیر نفوذی در پروژههای عمرانی
قیر نفوذی بهخاطر انعطافپذیری بالا، در این پروژهها کاربرد دارد:
– راهسازی و بزرگراهها
– معابر شهری
– باند فرودگاهها
– محوطهسازی صنعتی
در همه این موارد، باید قیری انتخاب کنید که با مشخصات فنی و استانداردهای لازم همخوانی داشته باشد تا پروژهتان درست پیش برود.
انتخاب قیر نفوذی بر اساس شرایط اقلیمی
یکی از نکات کلیدی همین است. برای مناطق گرم، سراغ قیر سفتتر مثل 40/50 بروید. برای مناطق سرد، قیر نرمتر مثل 85/100 مناسبتر است.
فرق قیر نفوذی با بقیه انواع قیر
در مقایسه با قیرهای اصلاحشده پلیمری یا قیر عملکردی (PG)، قیر نفوذی :
– ساختار سادهتری دارد
– قیمتش مناسبتر است
– هنوز هم در خیلی از پروژهها استاندارد اصلی به حساب میآید
ولی، اگر میخواهید بهترین کارایی را داشته باشید، باید مشخصات فنی و استاندارد قیر نفوذی را بهدقت رعایت کنید.
قیر نفوذی یکی از پرمصرفترین انواع قیر در راهسازی است. انتخاب درستش به شناخت کافی از مشخصات فنی و استاندارد آن بستگی دارد. اگر پارامترهایی مثل درجه نفوذ، نقطه نرمی، شکلپذیری و تطابق با استانداردهای معتبر را جدی بگیرید، دوام و کیفیت پروژهتان بیشتر میشود.
با رعایت این نکات و استفاده از قیر استاندارد، میتوانید مشکلات زودرس روسازی را کم کنید و هزینههای نگهداری را پایین بیاورید. سینا شمال تامین قیر را به بهترین نحو ممکن برای پروژه های شما انجام میدهد